ارتودنسی با لیزر:مزایا و کاربرد

لیزر یک منبع نوری قدرتمند است که کاربردهای زیادی در همه زمینه‌های علمی از جمله پزشکی و دندانپزشکی دارد. لیزر، جایگزین بسیاری از جراحی‌های قدیمی در حوزه دندانپزشکی و ارتودنسی شده است. لیزر به‌راحتی می‌تواند بافت‌های نرم دهان را برش داده و تغییر شکل دهد. همچنین مزایای دیگری نیز دارد از جمله: کاهش خون‌ریزی، درد، التهاب ، افزایش سرعت بهبودی بیمار و التیام بهتر زخم‌ها. بر اساس پتانسیل لیزر برای تخریب زیستی بافت‌ها، تقریباً تمام لیزرهای پزشکی و دندانپزشکی را به ۴ گروه تقسیم‌بندی می‌کنند. این گروه از لیزرها، از قدرت بالایی برخوردار هستند که می‌تواند به چشم‌ها آسیب برساند. بنابراین، هنگام استفاده از چنین لیزرهایی، اقدامات ایمنی و احتیاطی باید کاملاً رعایت گردد.

استفاده از لیزر در دندانپزشکی نسبتاً جدید است و کارایی آن در کاربردهای مختلف دندانپزشکی، هنوز تحت مطالعه و بررسی است. با این‌حال، اثربخشی لیزر در درمان بافت‌های نرم و لثه‌ها به‌ خوبی ثابت‌شده است. لیزر مزایای متعددی دارد، از جمله: بهبود کلی بهداشت دهان، تسریع درمان‌های ارتودنسی و بهبود نتیجه درمان. متخصصین ارتودنسی احتمالاً با بیمارانی مواجه خواهند شد که بافت نرم و لثه آن‌ها تحت درمان قرار گرفته است، بنابراین باید در مورد شرایط آن‌ها اطلاعات کامل را داشته باشند.

استفاده از لیزرهای ارتودنسی باعث شده دندانپزشکان چالش‌های روزانه درمان‌های ارتودنسی را به خوبی پشت سر بگذارند. هنگامی که از لیزر به‌درستی استفاده شود، برای درمان بافت‌های نرم دهان و لثه بسیار مؤثر و بی‌خطر می‌باشد. جهت دریافت مشاوره در زمینه روش‌ها و تکنولوژی‌های جدید در درمان‌های ارتودنسی و یا رزرو نوبت می‌توانید با ما تماس حاصل فرمایید.

لیزر در ارتودنسی چگونه مورد استفاده قرار می‌گیرد؟


یک دستگاه لیزر از سه بخش اصلی تشکیل شده است: منبع انرژی، واسط فعال لیزر و کاواک اپتیکی یا رزوناتور. انرژی تولیدشده لیزر می‌تواند چهار اثر مختلف در بافت هدف داشته باشد؛ انعکاس، جذب، انتشار و انتقال. در حالی‌که تمام اثرها هم‌زمان باهم رخ می‌دهند، اثر جذب لیزر در دندانپزشکی از اهمیت بالایی برخوردار است. هنگامی که نور لیزر توسط بافت جذب می‌شود، دمای بافت هدف بر اساس محتویات و آب بافت افزایش می‌یابد و موجب واکنش‌های فوتوترمال می‌شود.

انرژی لیزر توسط رنگ‌دانه‌های موجود در بافت نرم جذب می‌شود. این امر لیزر را به یک وسیله بسیار مناسب (بدون ایجاد خونریزی) در دندانپزشکی تبدیل می‌کند. از آنجاکه از لیزر در حالت تماسی استفاده می‌شود، در طول عمل جراحی بازخورد لمسی را برای پزشک فراهم می‌کند. لیزر اغلب برای جراحی‌های دقیق زیبایی در بافت‌های نرم، بدون بی‌حسی استفاده می‌شود، همچنین می‌توان در مناطق دیگر دهان بدون خونریزی و یا درد از لیزر استفاده نمود.

مزایا


لیزرها به‌طور ایده‌آل برای پاسخگویی به نیازهای متخصص ارتودنسی مناسب هستند، زیرا آن‌ها به‌طور خاص طراحی شده‌اند، کار با آن‌ها آسان است، قابل‌حمل و مقرون‌به‌صرفه هستند. در مقایسه با لیزر دایود، لیزرهای دیگر اندازه بزرگ‌تری داشته و هزینه آن‌ها نیز بیشتر است. در طول درمان ارتودنسی، درد و ناراحتی ایجاد شده ناشی از درمان، مشکل رایج بیماران است.در زمان جداسازهای ارتودنسی یا انجام ایمپلنت‌های دندانی، باندینگ دندان‌ها و تغییر ارچ وایرها، درد وجود خواهد داشت. نشان داده شده است که لیزرهای کم‌توان باعث تسریع حرکت دندان‌ها در طول درمان ارتودنسی می‌شوند. همچنین لیزر به‌طور مؤثر سطح درد بیمار را کاهش می‌دهند. در طول درمان برخی از بیماران با شرایط خاصی مانند آفت‌های دهانی و یا تب‌خال مواجه می‌شوند. لیزر می‌تواند فوراً این عوارض را کاهش دهد، لیزر غالباً می‌تواند طول درمان ضایعاتی مانند تب‌خال و آفت‌ دهانی را کاهش داده و یا آن‌ها را ریشه‌کن کند.

کاربردها


کاربرد لیزر در زمینهٔ ارتودنسی بی‌شمار است. استفاده از این تکنولوژی از تشخیص (فلورسانس لیزری برای تشخیص هر نوع پوسیدگی، اسکن لیزری برای ناهنجاری‌های فک و صورت) گرفته تا لیزر اچینگ برای باندینگ دندان‌ها، متغیر است. عمل‌های جراحی ظریف با لیزر مانند درمان دندان‌های نهفته، جراحی فرنوم، افزایش طول تاج دندان، درمان دندان نهفته کانین و کاشت دندان می‌تواند توسط متخصص ارتودنسی به ‌تنهایی اجرا شود.

در اینجا برخی از کاربردهای لیزر توضیح داده می‌شود:

درمان دندان نهفته

مهم‌ترین بخش جراحی دندان نهفته، چسباندن براکت‌های ارتودنسی به مینای دندان، آن‌هم بدون خونریزی است. این مرحله مهم‌ترین گام از مراحل ارتودنسی محسوب می‌شود. در این مرحله هدف اصلی جراح کاهش آسیب‌دیدگی و کاهش خونریزی تا حد امکان می‌باشد. لیزر دایود انتخاب بسیار خوبی برای درمان است، چرا که به کمک آن می‌توان بدون خونریزی و بدون آنکه نیاز باشد بیمار تا فردا صبر کند، براکت‌ها را به دندان متصل نمود. به‌طورمعمول جراحی با لیزر با استفاده از بی‌حسی موضعی انجام می‌شود. جراحی توسط یک‌قلم لیزری که مستقیماً بافت تماس پیدا می‌کند، انجام می‌شود. سپس به کمک ابزار مخصوص دیگر بافت به‌راحتی برداشته می‌شود. به ‌ندرت بیمار دچار خونریزی یا ناراحتی می‌شود، زیرا در حالی‌که بافت برداشته می‌شود، انتهای عروق و اعصاب مسدود می‌شود، این موضوع در محیط باز کلینیک ارتودنسی از اهمیت بالایی برخوردار است.

بازسازی لثه

در بسیاری از موارد، بیمارانی که تحت درمان ارتودنسی قرار می‌گیرند و یا افرادی که از داروهای خاص مانند دیالانتین استفاده می‌کنند، ممکن است دچار لبخند لثه‌ای شوند. این عارضه می‌تواند باعث پوسیدگی و یا افزایش رسوبات در عمق پاکت لثه‌ها گردد. به‌راحتی می‌توان این مشکل را به کمک تغییر شکل بافت لثه یا برداشت لثه اضافی درمان نمود. در کنار این روش‌های درمانی بیمار باید دستورالعمل‌های تجویزی توسط پزشک را به‌منظور ارتقاء بهداشت دهان و دندان‌ها به‌طور کامل رعایت کند. پس از تکمیل درمان ارتودنسی، به کمک روش‌های مختلفی همچون بازسازی لثه‌ها، تغییر رنگ لثه، سفید کردن یا بلیچینگ دندان‌ها، می‌توان در زیبایی ظاهر دندان‌ها تغییرات شگرفی ایجاد کرد.

فرنکتومی ماگزیلاری (لب بالا)

گسترش فرنوم ماگزیلاری به داخل ناحیه کام یا اتصال آن به فضای بین‌دندانی دندان‌های پیش در فک بالا می‌تواند باعث فاصله بین دندان‌ها شود. برای جلوگیری از این مشکلات که در اثر قرارگیری غیرطبیعی فرنوم به وجود می‌آید، لازم است در سنین نوجوانی یا در طول درمان ارتودنسی، این ناهنجاری درمان گردد. استفاده از لیزرهای مخصوص بافت نرم، مدت‌زمان عمل را کوتاه‌تر کرده و دوره بهبودی بیمار پس از عمل را نیز کاهش می‌دهد. خونریزی (به‌ویژه برای عمل جراحی فریوم) در بیماران، به حداقل میزان ممکن می‌رسد، تورم و عوارض بعد از عمل نیز کاهش خواهد یافت. نسبت به بیمارانی که توسط چاقوی جراحی تحت عمل قرار می‌گیرند، عوارض عملکردی (اختلال در صحبت کردن و جویدن) لیزر پایین‌تر است، همچنین نیاز به مصرف مسکن‌ها نیز کاهش می‌یابد.

کاهش درد ناشی از تنظیمات ارتودنسی و مفصل گیجگاهی - فکی

در بیمارانی که پس از تنظیم ابزارهای ارتودنسی یا در اثر وجود اختلال در مفصل گیجگاهی – فکی، دچار درد می‌شوند، با استفاده از لیزرهای کم‌توان و غیر تماسی به مدت ۳ دقیقه در ناحیه مورد نظر، دردشان تسکین خواهد یافت. ممکن است برای کاهش ناراحتی پس از ۲۴ الی ۴۸ ساعت، تکرار درمان نیاز باشد.

بیوپسی یا نمونه‌برداری

برای برداشتن ضایعات فیبروتیک لثه‌ای، تومورها، موکوسل و سایر ضایعات غیر همانژیومی، لیزر ابزاری بسیار مناسب و ایمن است، که به کمک آن دندانپزشک بدون نیاز به کمک شخص دیگری می‌تواند آن‌ها را خارج کرده و برای نمونه‌برداری به آزمایشگاه ارسال کند.