درمان ورم، درد و التهاب زبان

زبان قوی‌ترین عضله در بدن است که وجود آن برای احساس کردن طعم‌ها، بلعیدن و همچنین صحبت کردن ضروری است. تورم زبان به دلیل التهاب زبان که به عنوان گلوساتیس، وجود مواد غیرطبیعی مانند آمیلوئید پروتئین در زبان، تجمع مایع در زبان به دلیل ابتلا به بیماری‌ های مختلف یا تومورها مانند سرطان دهان یا سرطان زبان معروف است ایجاد می‌شود.

تورم زبان در صورتی که عفونت به سمت گلو گسترش یافته و مسیر عبور هوا را مسدود کند ممکن است مهلک و کشنده باشد. متخصصین ما در کلینیک دندانپزشکی دکتر مرادخانی آماده ارائه مشاوره در زمینه مشکلات دهانی از جمله ورم زبان و راه‌های درمان آن هستند. علاوه بر این حتی در صورتی که فرد بتواند با وجود این مشکل رشد کند، زندگی در بسیاری از موارد برای او سخت و طاقت‌ فرسا می‌شود؛ بنابراین بیماری تورم زبان باید جدی گرفته شود. برای کسب اطلاعات بیشتر و یا رزرو نوبت می‌توانید با ما تماس حاصل فرمایید.

تورم زبان چیست؟


تورم زبان یک بیماری غیرطبیعی در زبان است که به دلیل التهاب زبان ایجاد شده یا ممکن است باعث شود که قسمتی از زبان یا همه بخش‌ های زبان بزرگ و چاق‌ تر از حد نرمال خود شود. بیماری تورم زبان نوعی مکانیزم دفاعی است که به جنگ علیه عفونت و به فرانید بهبودی کمک می‌کند. به هر حال، اگر زبان به مدت طولانی و به میزان زیادی متورم شد واقعاً می‌تواند آسیب‌ زا و مشکل‌آفرین باشد. تورم زبان زمانی ایجاد می‌شود که چیزی مانند دارو، آلرژن (چیزی که باعث بروز واکنش‌ های آلرژیک می‌شود) یا برخی بیماری‌ ها در این مسیرها اختلال ایجاد می‌کنند. در زیر به برخی از علل تورم زبان اشاره می‌ کنیم:

داروها

در بسیاری از موارد، تورم زبان به دلیل واکنش به داروهایی مانند بازدارنده‌ های آنزیم مبدل آنژیوتانسین، داروهایی که برای درمان فشار خون بالا مصرف می‌ شوند یا داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی مانند آسپیرین، ایبوپروفن یا ناپروکسن ایجاد می‌شود. تورم زبان به دلیل واکنش به بازدارنده‌های آنزیم مبدل آنژیوتانسین معمولاً در اولین سال مصرف این داروها ایجاد می‌شود اما ممکن است در سال‌ های بعد که این داروها استفاده می‌ شوند نیز اتفاق بیفتد.

آلرژن ها

علاوه بر واکنش‌ های آلرژیک که به دلیل استفاده از برخی داروها ایجاد می‌شوند، واکنش‌ های آلرژیک به دلیل وجود برخی مواد دیگر مانند غذاها یا نیش زنبور نیز ممکن است باعث تورم شود. در آلرژی‌ های غذایی و آلرژی نسبت به نیش زنبور ممکن است زبان متورم شود اما احتمال تورم زبان کمتر از تورم گلو و لب‌ها است.

عفونت

یکی دیگر از دلایل تورم زبان وجود عفونت در عمق زبان یا در کف دهان است. این معمولاً ظرف مدت یک یا دو روز اتفاق می‌ افتد و بسیار آهسته‌ تر از تورم ناشی از واکنش‌ های آلرژیک به وجود می‌ آید.

بیماری‌ها

تورم تدریجی زبان ظرف مدت چند هفته یا چند ماه ممکن است به دلیل ابتلا به بیماری به نام آمولوئید اتفاق بیفتد. در این بیماری پروتئین‌های آمولوئید در بافت‌ها یا ارگان‌ها جمع می‌ شوند.

محرک‌ها و ضربات

ممکن است گاز گرفتن زبان و خوردن و آشامیدن غذاها و نوشیدنی‌ های داغ باعث تورم زبان شوند. استفاده از تجهیزات ارتودنسی نیز ممکن است باعث تحریک زبان و تورم آن شود. تنباکو نیز یکی دیگر از محرک‌هایی است که ممکن است باعث تورم و درد زبان شود.

سرطان زبان

سرطان دهان و زبان یک سرطان شایع در سر و گردن است. این نوع سرطان اگر در مراحل اولیه شناسایی و درمان شود به میزان زیادی علاج‌ پذیر و قابل‌ درمان است، سرطان زبان معمولاً با توده‌ های و آفت‌ های دهانی یا لکه‌ ها و نقاط سفید روی لایه بیرونی زبان یا اطراف آن شروع می‌ شود.

سرطان دهان و زبان معمولاً دردناک است. عفونت تمایل دارد که خود محدود کننده باشد و از بین برود در حالی که ضایعات زبانی ناشی از سرطان غالباً مقاوم بوده و به مرور زمان بزرگ‌ تر می‌ شود.

هم اختلالات زبان و هم سرطان زبان و دهان ممکن است با تورم غدد لنفاوی در زیر چانه و ناحیه فک همراه باشد. اگر شما به عفونت مبتلا هستید، غدد لنفاوی متورم حسگرهای چشایی اطراف زبان ممکن است پس از بهبود عفونت از بین بروند اما یکی دیگر از علائم سرطان زبان تورم و التهابی است که به مرور زمان از بین نمی‌ رود و بیشتر هم می‌ شود.

علائم


برخی از علائم اصلی و عمده تورم زبان عبارتند از:

  • بزرگ شدن و پفی شدن زبان به دلیل تورم شدید
  • اختلال در نفس کشیدن زمانی که تورم زبان به شما گلو و مسیرهای عبور هوا پیش رفته باشد
  • تغییر رنگ و قرمزی که در برخی موارد همراه با التهاب دیده می‌ شود.
  • اختلالات بلع در هنگام غذا خوردن

چه موقع باید به پزشک مراجعه کرد؟


زمانی که شما در بلع، تنفس و تکلم دچار اختلال و مشکل شدید باید به یک متخصص مراجعه کرده و با وی مشورت کنید. همچنین در صورتی که علائم تورم زبان بیش از یک هفته باقی ماند بهتر است به یک متخصص مراجعه کنید.

اقدامات درمانی


برخی روش‌های درمانی برای درمان تورم زبان عبارتند از:

  • معمولاً تورم زبان اگر بسیار شدید نباشد با آنتی‌ هیستامین‌ها و کورتیکو استروئیدها درمان می‌ شود.
  • تزریق اپینفرین نیز در برخی موارد که تورم به دلیل واکنش‌ های آلرژیک ایجاد می‌ شود می‌ تواند مفید باشد.
  • برخی ابزارهای خود تزریقی اپینفرین نیز در بازار وجود دارد که می‌ توان از آنها برای درمان تورم زبان ناشی از واکنش‌ های آلرژیک استفاده کرد. البته باید دقت شود که این ابزارها باید به شیوه درست مورد استفاده قرار گیرند.

در مواردی که علائم تورم زبان به سرعت گسترش یافته و احتمال گسترش آن به سمت گلو و مسیرهای عبور هوا زیاد است و ممکن است به دلیل ایجاد اختلالات تنفسی مهلک باشد باید بلافاصله با مرکز فوریت‌ های درمانی تماس بگیرید. معمولاً این بیماری‌ ها به دلیل ابتلا به برخی از انواع آلرژی‌ ها اتفاق می‌ افتند.

درمان‌های خانگی برای از بین بردن تورم زبان


تورم زبان معمولاً خیلی شدت پیدا نمی‌کند مگر این که التهاب و تورم به مسیرهای عبور هوا گسترش یابد؛ بنابراین بیشتر علائم تورم زبان را می‌توان با اقدامات درمان خانگی به روشی طبیعی تحت مداوا قرار داد. در زیر به برخی آر روش‌ های درمان خانگی که می‌ تواند در کاهش تورم زبان مفید و مؤثر واقع شود اشاره می‌ شود: مقادیر کافی کره، سوپ، ماست و آبگوشت در رژیم غذایی خود قرار دهید. در واقع بهتر است بیشتر از غذاهای نیمه جامد و نرم که به راحتی می‌ توان آنها را با وجود تورم زبان بلعید و خورد استفاده کنید.

  • دمای پایین و هوای سرد به کاهش تورم زبان کمک می‌ کند؛ بنابراین قرار دادن تکه‌ های یخ در دهان می‌ تواند به شما کمک کند.
  • مصرف ساقه کرفس در رژیم غذایی می‌ تواند به میزان زیادی از تورم زبان شما بکاهد.
  • یک لیوان آب گرم و زردچوبه تهیه کرده و آن را قرقره کنید تا التهاب و تورم زبان شما کاهش یابد.
  • مقادیر کم آب را در فواصل زمانی منظم بیاشامید تا تورم زبان شما کاهش یابد.
  • یک قاشق شکر روی زبان قرار دهید تا تورم آن کمتر شود.
  • رزماری، نعناع و زردچوبه را یک شب در یک کاسه آب خیس کرده و پس از مخلوط کردن آن در هنگام صبح دهان خود را با آن بشورید. این محلول به میزان زیادی به کاهش تورم کمک می‌ کند.
  • مقادیر کمتری نمک مصرف کنید تا از ترشح زیاد بزاق پیشگیری شود. ترشح زیاد بزاق در زمانی که زبان متورم است باعث اختلال در بلع می‌ شود.

پیشگیری


قبل از این که به دنبال روش‌ های درمانی برای مداوای تورم زبان باشیم بهتر است مراقب بیماری‌ های زمینه‌ ای باشیم که باعث تورم زبان می‌شود باشیم تا بتوان مشکل را ریشه‌کن کرد. برخی روش‌ ها و نکات برای پیشگیری از علل زمینه‌ ای که باعث تورم زبان می‌ شوند عبارتند از:

  • درمان سندرم‌ های کمبود آهن و ویتامین با مصرف تجویزی مکمل‌ ها
  • پیروی از یک سبک زندگی سالم با کاهش مصرف الکل و ترک استعمال دخانیات
  • در صورت لزوم؛ درمان با مصرف داروهای ضدقارچ، آنتی‌ بیوتیک‌ها و تلاش برای از بین بردن التهاب‌ هایی که منجر به تورم زبان شده است.
  • رعایت بهداشت دهان و دندان به طور صحیح
  • مراقبت از عادات غذایی. پرهیز از مصرف غذاهایی که ممکن است باعث ایجاد واکنش‌ های آلرژیک شوند