زمان و نشانه های دندان در آوردن نوزادان و کودکان

به نظر می رسد هیچ کدام از کارهایی که برای خوشحال کردن کودک کوچک خود انجام می‌دهید نتیجه ندارد و او نمی‌خواهد غذا بخورد. مشکل چیست؟ به احتمال زیاد کودک در حال دندان درآوردن است. دندان درآوردن فرآیندی است که در آن دندان از لثه بیرون می‌آید. دو سال طول می‌کشد تا تمام دندان های شیری کودک درآید.علائمی وجود دارد که نشان می‌دهد نوزاد درحال دندان درآوردن است. شناخت این علائم و روش‌های آرامش بخش در این دوران به شما کمک می کند که متوجه گذر زمان نشوید.

گفتن اینکه چه زمانی دندان‌های کودک شروع به رشد می‌کنند سخت نیست. در هنگام رشد دندان‌ها، کودک در طول روز بدخلق است و شب‌ها بی‌خواب می‌شود و شما نیز ممکن است شب‌ها بی‌خواب شوید! متخصصین ما در کلینیک دندانپزشکی دكتر مرادخانی به شما می‌گویند كه در دوران دندان در آوردن کودک باید منتظر چه چیزهایی باشید و چگونه كودك را آرام نگه دارید.جهت اطلاع از ساعات کار کلینیک و یا رزرو نوبت می‌توانید با ما تماس حاصل فرمایید.

درآمدن دندان کودک از چه زمانی شروع می‌شود؟


در اکثر کودکان، اولین دندان بین ۴ تا ۷ ماهگی جوانه می‌زند. کودکی که دندان‌هایش زود در‌می‌آیند ممکن است اولین دندانش در سن ۳ ماهگی شروع به رشد کند، در حالی که کودکی که دندان‌هایش دیر در‌ می‌آیند ممکن است دندان‌هایش تا یک سالگی یا بیشتر رشد نکنند. (در موارد بسیار نادر، اولین دندان نوزاد در هنگام تولد قابل مشاهده است.) دندان‌ها زمانی که نوزاد هنوز در رحم است شروع به رشد می‌کنند و جوانه‌های دندان در لثه‌ها ایجاد می‌شوند. دندان‌ها طی چند ماه رشد کرده و اغلب مراحل دندان درآوردن نوزاد به ترتیب زیر ظاهر می‌شوند: اول دو دندان میانی پائین، سپس دو دندان میانی بالا و سپس دندان‌های طرفین و پشت. ممکن است دندان‌ها یکی یکی جوانه بزنند یا اینکه چند دندان همزمان با هم جوانه بزنند. همه دندان‌ها صاف رشد نمی‌کنند، اما نگران نباشید  ، دندان‌ها معمولا با گذر زمان صاف می‌شوند.
آخرین دندان‌ها (دومین دندان‌های آسیا که در بالا و پائین انتهای دهان قرار دارند) معمولا در دو سالگی یا چند ماه بعد از دوسالگی درمی‌آیند. در سن ۳ سالگی کودک باید ۲۰ دندان داشته باشد و این دندان‌ها تا حدود شش سالگی که دندان‌های دائمی آماده‌ی رشد می‌شوند نباید بیافتند.

علائم رشد دندان‌ها در کودک


دندان در آوردن در برخی از کودکان هیچ علامتی ندارد اما اکثر والدین می‌گویند که فرزندشان ناآرامی می‌‌کند. شایع‌ترین علائم دندان در آوردن کودک عبارتند از:

بدخوابی

دندان درآوردن یک فرآیند دردناک است و این درد باعث می‌شود نوزاد شب‌ها بیدار باشد. بنابراین اگر نوزاد به طور ناگهانی ناآرام شده و نمی‌خوابد، علتش دندان درآوردن است. سعی کنید برنامه خواب همیشگی کودک را رعایت کرده و اگر احساس ناراحتی می‌کند، او را آرام کنید.

جاری شدن آب از دهان

همه کودکان گاهی آب از دهانشان جاری می‌شود، اما کودکی که درحال دندان درآورن است اغلب چانه‌اش خیس است. خیس بودن بیش از حد چانه باعث زخم شدن چانه کودک می‌شود، بنابراین مرتب چانه کودک را با استفاده از یک پارچه نرم خشک کنید. برای محافظت بیشتر، کمی وازلین به چانه کودک بزنید.

گونه‌های قرمز

یکی از نشانه‌های رایج دندان درآوردن، قرمزی گونه‌ها است. گونه‌های کودک قرمز می‌شود زیرا دندانی که درحال رشد از لثه است باعث ایجاد ناراحتی می‌شود. همچنین ممکن است گونه‌های کودک گرم نیز بشوند.

جویدن انگشتان

جویدن اشیاء

کودکان دوست دارند اشیا را در دهانشان فرو برند اما کودکی که هر چیزی به دستش می‌رسد را میخورد احتمالا دندان‌هایش درحال درآمدن هستند. سعی کنید یک حلقه‌ی دندان، یا یک تکه هویج سرد به کودک بدهید تا آن را بجود. این کار لثه‌های او را تسکین می‌دهد.

لثه‌های متورم

قرمزی و تورم لثه‌ها از علائم درآمدن دندان‌ها است. اگر به آرامی انگشت تمیز خود را روی لثه کودک بکشید، کمی لثه‌ها را تسکین خواهد داد.

بدخلقی

درد ناشی از دندان درآوردن باعث ناآرامی کودک شده و در نتیجه کودک بیشتر گریه می‌کند. اگر کودک بخاطر دندان در آوردن دچار بدخلقی شده، بهترین درمان در آغوش گرفتن و بوسیدن کودک است.

تغذیه نامنظم

لثه‌های دردناک و متورم باعث می‌شوند مکیدن برای کودک دردناک باشد. اگر کودک گرسنه است اما از سینه مادر یا بطری شیر امتناع می‌کند احتمالا درحال دندان درآوردن است. اگر غذاهای جامد را برای کودک شروع کرده‌اید، به او پوره سرد سیب زمینی یا ماست بدهید.

ظهور جوانه دندان‌ها

اگر داخل دهان کودک را نگاه کنید می‌توانید جوانه‌های دندان را ببینید. این جوانه‌ها شبیه برآمدگی‌های کوچک بر روی لثه‌های کودک هستند. اگر انگشت خود را روی برآمدگی‌ها بکشید، می‌توانید سفتی دندان در زیر لثه را حس کنید.

چه کنم که کودک در هنگام دندان درآوردن آرام‌تر باشد؟


  • به فرزندتان چیزی بدهید که بجود، مثل یک حلقه لاستیکی سفت یا یک پارچه تمیز که در یخچال (نه فریزر) سرد شده است.
  • برای کاهش درد به طور موقت، انگشت تمیز خود را به آرامی روی لثه‌های دردناک کودک بکشید.
  • اگر کودک بتواند غذاهای جامد بخورد، ممکن است با خوردن غذاهای سرد مانند کمپوت سیب و یا ماست درد او کاهش یابد.
  • اگر سن کودک آنقدر باشد که بتواند با انگشتانش غذاهای جامد را بخورد، جویدن یک تکه نان سفت که شیرین نباشد، مثل نان سوخاری در کاهش درد موثر است. فقط مراقب باشید کودک خفه نشود.

آیا استفاده از داروهای مسکن برای کودک خطرناک هستند؟


  • آسپرین: برای کاهش درد دندان به نوزاد آسپیرین ندهید (یا حتی آسپرین را روی لثه‌هایش نکشید) زیرا ممکن است منجر به سندرم ری ، که یک بیماری نادر اما خطرناک است، شود.
  • قرص‌ها و ژل‌های هومئوپاتی برای دندان: دانشمندان توصیه می‌کنند که والدین از این محصولات برای کودکان استفاده نکنند زیرا باعث تشنج، مشکلات تنفسی و عوارض جانبی دیگر می‌شوند. محققان در حال بررسی این گفته هستند و برخی از تولیدکنندگان نیز توزیع داروهای هومئوپاتی را متوقف کرده‌اند ، اما داروهای هومئوپاتی هنوز هم در برخی از فروشگاه‌ها و به صورت آنلاین در دسترس هستند.
  • بنزوکائین: از ژل‌های موضعی یا داروهای حاوی بنزوکائین استفاده نکنید. پزشکان می‌گویند استفاده از محصولات مخصوص دندان در آوردن منجر به ایجاد بیماری متهموگلوبینمی، یک بیماری نادر و جدی (گاهی در حد مرگ) می‌شود. در بیماری متهموگلوبینمی که بیماری بسیار خطرناکی است، مقدار اکسیژن خون کاهش می‌یابد.

سالم نگه داشتن دندان‌های جدید


مواردی که برای سالم و قوی نگه داشتن دندان‌های کودک باید رعایت شوند عبارتند از:

  • در سن یک سالگی برای اولین بار کودک را نزد دندانپزشک ببرید تا دندان‌هایش معاینه شوند. دندانپزشک عادات غذایی و روش‌های تمیز نگهداری دندان را بررسی کرده و دندان‌ها را برای مشاهده‌ی علائم پوسیدگی معاینه می‌کند.
  • دندان‌های کودک را با آب شیر مسواک بزنید. آب شیر دارای فلوراید است (آب معدنی فلوراید ندارد) که برای رشد دندان‌ها و استخوان ضروری است. از آنجا که فلوراید بیش از حد باعث ایجاد لکه‌های قهوه ای یا سفید بر روی دندان‌هایی که تازه می‌خواهند درآیند می‌شود، تا سن ۲ سالگی صبر کنید و از آن به بعد به اندازه یک نخود از خمیر دندان فلوراید برای مسواک زدن دندان کودک استفاده کنید.
  • اجازه ندهید کودک با شیشه شیر یا لیوان آبمیوه خوری بخوابد زیرا شیر یا آبمیوه که در پشت دو دندان بالای جلو قرار می‌گیرد باعث پوسیدگی دندان می‌شود.